Herfst in Friesland

Het is echt herfst aan het worden en I love it! Niks lekkerder dan met de wind om je hoofd wandelen door de bossen. Gelukkig heeft Friesland heel mooie bossen.... Appelscha, Gaasterland, Bakkeveen, Oenkerk en Oranjewoud om maar eens een paar te noemen.

Afgelopen weekend maakten wij een wandeling door het bos in Oranjewoud. Voor dit blog heb ik wat research gedaan naar de historie van dit bos en dat bleek een heel verhaal! Nooit geweten dat er zoveel geschiedenis ligt in dit kleine stukje Friesland. Voor de LIF-lezers een mini-lesje geschiedenis:

In 1680 is het landgoed Oranjewoud aangekocht door prinses Albertine-Agnes van Oranje. Het gebied heette voor de aankoop door prinses Albertine-Agnes Schoterwold. Het was voornamelijk bosachtig terrein, dat al vanaf de 11e eeuw werd bewoond. De prinses liet op haar landgoed een nieuw bos, met lange lanen en tuinen aanleggen in de Franse barokstijl. Het was toentertijd een trend om een landgoed als buitenverblijf te hebben.

Albertine Agnes 1634

Prinses Albertine-Agnes van Oranje.

 

Aan het begin van de 18 de eeuw erft schoondochter Henriëtte Amalia van Anhalt-Dessau landgoed Oranjewoud. Ze maakt met architect Daniel Marot (ook de architect van paleis het Loo) plannen voor de bouw van een groot barok-paleis, dat zich met andere vorstelijke paleizen moest kunnen meten. Van het gebouw werden slechts de twee buiten-vleugels gerealiseerd, het middelste deel is nooit gebouwd. Om je een idee te geven van de grootte van de vleugels: deze waren 15 raamvlakken breed!

Maquette van de vleugels van Paleis Oranjewoud. Ook zonder het middelste deel best een aardig optrekje...

 

Tot 1747 brachten de Friese stadhouders regelmatig de zomers door in het paleis. Daarna werd het bewoond door Willem IV van Oranje-Nassau. Maria Louise van Hessen-Kassel was de laatste bewoner van het paleis.  In 1803 en 1805 werden de beide vleugels van het onvoltooide slot afgebroken en in 1813 werd het landgoed verkocht.

Hans Willem de Blocq van Scheltinga liet kort na 1834 een nieuw landhuis bouwen op het terrein van het afgebroken Paleis Oranjewoud. Dit landhuis noemde hij dan ook Oranjewoud en dit is ook het landhuis wat nu nog steeds bestaat. Het nieuwe landhuis was geen bezit meer van de Koninklijke familie, maar kreeg zo nu en dan nog wel bezoek van leden van het koningshuis. Zo verbleven koning Willem I, Willem III en prinses Juliana op Oranjewoud. Ook Prins Hendrik, Prins Bernhard, prinses Beatrix en prins Claus bezochten het landhuis. Tegenwoordig is het landhuis in het bezit van de Friesland bank. De overtuin is vrij toegankelijk voor wandelaars.

Het huidige landhuis Oranjewoud.

 

Het bos bij Oranjewoud is naast de Overtuin onderverdeeld in twee bossen: Reigerbos en Tjaarda's bos. In het Reigerbos staan loofbomen en naaldbomen. Als je erop let zie je nog de oude lanen van eiken en beuken. De oudste Lariksbomen van Nederland -zo'n 160 jaar oud- vind je ook hier! In de broedtijd is een gedeelte van dit bos gesloten.

Tjaarda is de naam van een hotel waar je na je boswandeling lekker een warme chocomel kan drinken. Wij konden nog lekker buiten zitten op het terras, maar ook binnen is er plek. Het bos tegenover het hotel, is het Tjaarda's bos, in dit deel van het bos liggen ook akkers en weilanden.

Vlakbij landhuis Oranjewoud vind je ook nog de moderne museumtuin van Museum Belvédère. Museum Belvédère is hét museum voor moderne en hedendaagse kunst in Friesland. Over mijn bezoek aan Museum Belvédère schrijf ik in een volgend blog!